به همت پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی همایش تحقق وعده انتقام؛ بررسی فقهی خونخواهی برگزار میشود
به گزارش روابط عمومی پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی، حجتالاسلام عباسعلی مشکانیسبزواری، عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم(ع) و دبیر علمی پنل فقه همایش بینالمللی «تحقق وعده انتقام» در نشست خبری، ابعاد برگزاری این رویداد علمی را تشریح کرد و اظهار داشت: این همایش با هدف بررسی فقهی، حقوقی، راهبردی و رسانهای موضوع انتقام و خونخواهی شهدای مقاومت، در تهران، قم و مشهد برگزار میشود و بخش مشهد آن روز ۲۹ تیرماه در محل دفتر تبلیغات اسلامی خراسان رضوی برگزار خواهد شد.
انتقام؛ مسئلهای فراتر از یک حق شخصی
وی با اشاره به اینکه «تحقق وعده انتقام» در شرایط کنونی یکی از موضوعات مهم و چالشبرانگیز کشور و منطقه است، افزود: در ماههای اخیر، مسئله انتقام از دشمن، بهویژه پس از شهادت فرماندهان، رهبران مقاومت و جمعی از مردم ایران اسلامی، به یکی از مباحث جدی در عرصههای علمی، رسانهای و افکار عمومی تبدیل شده است.
دبیر علمی پنل فقه همایش تصریح کرد: برخی جریانهای فکری تلاش میکنند موضوع خونخواهی را صرفاً به حق شخصی اولیای دم تقلیل دهند، در حالی که پرسش اساسی این است که انتقام و خونخواهی در فقه، حقوق و قواعد بینالملل چه جایگاهی دارد و آیا میتوان آن را تنها در سطح شخصیت حقیقی تحلیل کرد یا باید آن را در قالب شخصیت حقوقی و حقوق عمومی نیز مورد بررسی قرار داد.
وی توضیح داد: اگر یک دولت یا حکومت، رهبران یا شخصیتهای برجسته کشور دیگری را ترور کند، آیا همچنان باید موضوع را صرفاً از منظر قصاص فردی دید یا باید آن را ذیل حقوق عمومی، شخصیت حقوقی دولتها و مسئولیتهای بینالمللی تحلیل کرد.
هدف همایش؛ تولید ادبیات علمی برای یک مسئله راهبردی
حجتالاسلام مشکانیسبزواری تأکید کرد: همایش بینالمللی «تحقق وعده انتقام» دقیقاً برای پاسخ به این پرسشها طراحی شده و تلاش دارد با رویکردی عالمانه، ابعاد مختلف فقهی، حقوقی، راهبردی و رسانهای مسئله خونخواهی رهبر شهید و شهدای مقاومت را بررسی کند.
وی افزود: این همایش در قالب یک برنامه پنجروزه برگزار میشود؛ افتتاحیه در تهران، نشستهای تخصصی در قم و میز تخصصی فقه در مشهد برگزار خواهد شد و اختتامیه نیز بار دیگر در تهران خواهد بود.
برگزاری پنل فقه مشهد با همکاری پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی
دبیر علمی پنل فقه همایش گفت: برنامه مشهد روز ۲۹ تیرماه از ساعت ۱۲:۳۰ تا ۱۶ در سالن جلسات حوزه ریاست دفتر تبلیغات اسلامی خراسان رضوی برگزار میشود.
وی با بیان اینکه این برنامه با همکاری پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی، دفتر تبلیغات اسلامی خراسان رضوی و چند مرکز علمی دیگر برگزار میشود، افزود: در تهران نیز شهرداری تهران، پژوهشگاه فرهنگ و علوم اسلامی و حوزه علمیه تهران و در قم نیز دانشگاه قم و دانشگاه باقرالعلوم(ع) از برگزارکنندگان اصلی این رویداد هستند.
مشکانیسبزواری خاطرنشان کرد: این همایش حاصل همکاری شبکهای میان نهادهای علمی، حوزوی و فرهنگی کشور است و هدف آن صرفاً برگزاری یک نشست علمی نیست، بلکه تولید ادبیات علمی و فقهی برای مواجهه با یکی از مسائل راهبردی روز است.
نقش پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی در توسعه ادبیات علمی
وی در ادامه، پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی را یکی از نهادهای فعال در این عرصه معرفی کرد و گفت: این پژوهشگاه با هدف تبیین مکتب امام خمینی(ره) و بهویژه منظومه فکری حضرت آیتالله العظمی خامنهای تأسیس شده و در حوزههای فقهی، اصولی، مدیریتی، سیاسی و اجتماعی فعالیت میکند.
وی افزود: مجموعه علمی مشهد نیز در قالب برنامههای پژوهشگاه، طی ماههای اخیر نشستها و هماندیشیهای متعددی از جمله با محور «تشییع امتساز» برگزار کرده است.
دبیر علمی پنل فقه همایش یادآور شد: دانشگاه فردوسی مشهد، دانشگاه شهید مطهری، دانشگاه امام رضا(ع)، دانشگاه باقرالعلوم(ع)، حوزه علمیه خراسان و دیگر مراکز علمی، در برنامههای پیشین مشارکت داشتهاند و برنامه فعلی نیز ادامه همان همکاریهای علمی و حوزوی است.
محورهای تخصصی میز فقه در مشهد
مشکانیسبزواری با اشاره به محتوای نشست مشهد گفت: در این میز تخصصی، موضوعاتی همچون «مرزهای شرعی و حکومتی پاسخ متقابل به دشمن»، «انتقام؛ راهکاری فقهی در تحقق خونخواهی»، «امکانسنجی فقهی قصاص آمران ترور شخصیتهای سیاسی»، «ظرفیتهای فقه امامیه در خونخواهی و پاسخ به تجاوز»، «حق و وظایف امت اسلامی در انتقام از دشمن»، «اختیارات حکومت اسلامی در پاسخ به جنایات دشمن»، «تحلیل فقهی قابلیت اسقاط حق قصاص در خون ولی»، «قاعده مقابله به مثل بهمثابه مصداق مقاومت» و «منطق راهبردی خونخواهی رهبر شهید» توسط اساتید حوزه و دانشگاه ارائه و بررسی خواهد شد.
خونخواهی؛ حق شخصی یا حق امت؟
وی یکی از مهمترین محورهای این پنل را بررسی «قابلیت اسقاط حق قصاص در خون ولی» دانست و گفت: در این بحث روشن خواهد شد که آیا خونخواهی در اینگونه پروندهها یک حق شخصی است یا به دلیل ماهیت امتمحور و حقوقی آن، اساساً در اختیار اولیای دم به معنای فردی قرار نمیگیرد.
وی افزود: این پرسشها با رویکردی فقهی مورد بررسی قرار خواهد گرفت تا مبانی نظری آن روشن شود.
تولید مبانی فقهی برای قانونگذاری و سیاستگذاری
دبیر علمی پنل فقه همایش با اشاره به اینکه سایر پنلهای حقوقی، راهبردی و رسانهای در تهران و قم برگزار شده است، اظهار داشت: مسئله خونخواهی در این همایش بهصورت جامع بررسی میشود و همه مصادیق جنایت، از جمله شهادت فرماندهان، مردم بیگناه و دیگر رخدادها را در بر میگیرد.
وی تأکید کرد: بررسی فقهی این موضوع میتواند مبنای اقدامات حقوقی و قانونی در سطح ملی و بینالمللی باشد؛ زیرا ابتدا باید مشروعیت یا عدم مشروعیت موضوع از منظر فقه روشن شود تا دستگاههایی همچون مجلس شورای اسلامی، وزارت امور خارجه و سایر نهادهای مسئول بتوانند بر پایه آن سیاستگذاری و اقدام کنند.
مشکانیسبزواری افزود: مباحث مطرحشده در این همایش میتواند بهعنوان پشتوانه تدوین قوانین، پیشنهاد سیاستها و طراحی اقدامات حقوقی و بینالمللی مورد استفاده قرار گیرد و در مواردی نیز مبنای بهرهگیری مرکز پژوهشهای مجلس برای تدوین طرحها و لوایح باشد.
همایشی با رویکرد تولید دانش و اسناد راهبردی
وی در پایان تصریح کرد: همایش بینالمللی «تحقق وعده انتقام» تنها یک رویداد مقطعی نیست، بلکه مجموعهای منسجم از برنامههای علمی، فقهی، حقوقی و رسانهای است که خروجیهای آن در قالب مقالات، تولیدات صوتی و تصویری و اسناد پژوهشی منتشر خواهد شد.
دبیر علمی پنل فقه همایش خاطرنشان کرد: هدف اصلی این رویداد آن است که مسئله خونخواهی و انتقام، بهویژه در نسبت با شهدای مقاومت و جنایات اخیر، از سطح شعار و واکنش احساسی فراتر رفته و در قالب یک منظومه علمی، فقهی و راهبردی مورد تحلیل و نظریهپردازی قرار گیرد.
