سلسله نشستهای تحلیلی تخصصی شبکه تحلیلگران/ جنگ تحمیلی سوم؛ تقابل نظم سکولار جهانی با غایت دینی انقلاب اسلامی
به گزارش پژوهشگاه علوم و معارف انقلاب اسلامی، چهارمین نشست از سلسله نشستهای «تحلیلگاه» با عنوان «تحلیلی از ابعاد پنهان جنگ رمضان» برگزار شد. در این نشست، دکتر محمدحسین ضمیریان، آیندهپژوه و کارشناس روابط بینالملل، جنگ تحمیلی سوم را تقابل دو نوع نظم در عرصه جهانی دانست: از یک سو نظم سکولار حاکم و از سوی دیگر قرائت دینی و فطرتمحور انقلاب اسلامی که بهدنبال ارائه الگویی تمدنی در جهان معاصر است.
در ابتدای این نشست، حجتالاسلام دکتر علیرضا ابوالفتحی، سردبیر شبکه تحلیلگران انقلاب اسلامی و دبیر علمی جلسه، با اشاره به ضرورت تحلیلهای چندلایه در فضای پیچیده رسانهای، گفت: «در روزگاری که حجم اخبار و روایتها با سرعتی بالا منتشر میشود، بیش از هر زمان نیازمند نگاههای روشمند و تحلیلی هستیم؛ نگاهی که به سطح وقایع اکتفا نکند و ابعاد پنهان تحولات را نیز ببیند.»
وی افزود: سلسله نشستهای «تحلیلگاه» با همین رویکرد و با همت شبکه مردمی تحلیلگران انقلاب اسلامی شکل گرفته است.
جهان در آستانه تحولی تاریخی
دکتر ضمیریان، ارائهدهنده اصلی نشست، با بیان اینکه ابعاد پنهان جنگها معمولاً سالها ناشناخته میماند، اظهار داشت: «امروز جهان در پیچیدهترین وضعیت تحولات نظام بینالملل قرار دارد. نزدیکترین وضعیت تاریخی به شرایط کنونی، سالهای منتهی به جنگ جهانی اول و دوم است؛ دورههایی که نظمهای جدید جهانی شکل گرفتند.»
وی تأکید کرد: نظمی که پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفت، نزدیک به هشتاد سال بر جهان حاکم بوده و اکنون جهان در آستانه تحولی است که میتواند نظمی تمدنی جدید بازتعریف کند.
انقلاب اسلامی؛ ورود ایران به کنشگری جهانی
این کارشناس روابط بینالملل خاطرنشان کرد: «ایران در جنگهای جهانی گذشته عملاً از معادلات اصلی روابط بینالملل کنار گذاشته شده بود، اما انقلاب اسلامی این وضعیت را تغییر داد. برای نخستینبار در چند قرن گذشته، ملت ایران به برکت خون شهدا، رهبری امام خمینی(ره) و استمرار آن در دوران رهبر شهید انقلاب، به بازیگری مؤثر در عرصه بینالملل تبدیل شده است.»
تقابل دو نظم؛ سکولار در برابر دینی
ضمیریان اصلیترین لایه پنهان جنگ تحمیلی سوم را تقابل میان «نظم سکولار جهانی» و «غایت دینی انقلاب اسلامی» دانست و تصریح کرد: «انقلاب اسلامی اساساً انقلابی ضد نظم سکولار بود و به همین دلیل همواره با دشمنی قدرتهای جهانی مواجه شده است. آنچه امروز در صحنه روابط بینالملل میبینیم، نزاع دو نقشه کلان برای آینده جهان است: نظم سکولار در مقابل الگویی مبتنی بر فطرت، معنویت، عدالت و دین.»
فطرت مبنای کنشگری انقلاب اسلامی
وی با اشاره به بیانیه گام دوم انقلاب یادآور شد: «رهبر معظم انقلاب، فطرت را مبنای حرکت آینده انقلاب معرفی کردهاند. ارزشهایی مانند آزادی، عدالت، اخلاق، معنویت و برادری همگی فطری و جهانشمول هستند. کنشگری ایران در عرصه بینالملل بر اساس همین ارزشها قابل تحلیل است.»
جنگ تحمیلی سوم و بازتعریف مقاومت
این آیندهپژوه با تأکید بر عنوان «جنگ تحمیلی سوم» گفت: استفاده از این تعبیر نشان میدهد جمهوری اسلامی آغازگر جنگ نبوده، بلکه در برابر تجاوز ایستادگی کرده است. برخلاف تعابیری چون «جنگ چهلروزه» یا «جنگ رمضان»، عنوان «جنگ تحمیلی سوم» ماهیت تقابل و صفبندی بازیگران را روشن میکند.
هوش مصنوعی؛ ابزار جدید سلطه جهانی
ضمیریان در بخش دیگری از سخنان خود به ابعاد آیندهپژوهانه تحولات اشاره کرد و گفت: «یکی از مهمترین عرصههای تقابل آینده، هوش مصنوعی و کلاندادهها است. امروز پروژههایی در حال شکلگیری است که تلاش میکنند از طریق هوش مصنوعی، علوم شناختی و دادههای کلان، کنترل افکار عمومی و رفتار اجتماعی را در مقیاس جهانی ممکن کنند.»
وی افزود: «شرکتهای بزرگ فناوری به دنبال طراحی نوعی سرمایهداری نظارتی هستند که در آن انسانها از طریق دادهها و شبکههای هوشمند مدیریت شوند. حتی برخی نظریهپردازان غربی پیشنهاد تشکیل ساختاری مشابه آژانس بینالمللی انرژی اتمی برای کنترل هوش مصنوعی دادهاند تا کشورهای مستقل به فناوریهای پیشرفته دسترسی پیدا نکنند.»
ضرورت ورود فعال جمهوری اسلامی به عرصه فناوری
ضمیریان با تأکید بر ضرورت توجه به حوزه هوش مصنوعی تصریح کرد: «هرگونه کوتاهی در این عرصه تبعات سنگینی به همراه خواهد داشت. نگرانی جریان سلطه از آن است که جمهوری اسلامی بتواند الگویی مبتنی بر ارزشهای توحیدی و فطری در حوزه فناوری ارائه دهد؛ الگویی در تضاد با خوانش سکولار و سلطهگرایانه غرب.»
انقلاب اسلامی؛ قویترین ساختار مردمی معاصر
این پژوهشگر در جمعبندی سخنان خود اظهار داشت: «انقلاب اسلامی کاشف ملت ایران و احیاگر هویت تاریخی و فطری مردم بود. اگر از منظر مشارکت مردمی در خلق قدرت سیاسی به تاریخ نگاه کنیم، انقلاب اسلامی یکی از قویترین ساختارهای سیاسی معاصر است. آنچه امروز در عرصه روابط بینالملل جریان دارد، تقابل دو نوع نگاه به انسان، جامعه و آینده جهان است.»
وی در پایان امیدواری کرد جمهوری اسلامی با حفظ روحیه مقاومت، تقویت بنیانهای علمی و فناورانه و تداوم حرکت تمدنی خود، نقش مؤثرتری در شکلدهی آینده جهان ایفا کند.
